Venom Wiki
Natal Taipan daande geec
No. 0153 e 1 402

Taipan daande geec

Oxyuranus scutellatus
BareejoWootere e kulle ɓurɗe warde e aduna. So ŋatii ma, noddu ballal jooni jooni.Ballal law e sérum antivenimeux ina hisna ko ɓuri heewde e yimɓe. Noddu nimero urgence jooni jooni.
Ɓoɗɗi Ostaraali ŊatgolIna ñaama: Teew
Bone e yimɓe: BareejoWootere e kulle ɓurɗe bone e aduna.

Taipan daande geec ko mboddi gootndi e ɓoɗɗi ɓurɗi hulbinde e Ostaraali. Ko mboddi mawndi, yaawndi, jogiindi tooke semmbinɗo, ina wuuri e daaɗe geec Ostaraali Rewo e Fuɗnaange, e duunde Gine Hesere. Ina woni e sabaabuuji ɗi reentaade ŋatgol ɓoɗɗi woni huunde mawnde e ɗiin nokkuuje.1

Ina wuuri e
Ostaraali Rewo e Fuɗnaange (Rewo-Hirnaange Ostaraali Hirnaange, Northern Territory, Cape York, Kuwiinslannd Fuɗnaange, New South Wales Rewo) e Gine Hesere Worgo1
Ostaraali e Oseyaani
Hello arano
Ina wuuri e diiwaanuuji daande geec guleeɗi, ɓooɗi, e ladde mooso (forêts de mousson), ladde lekki udditiinde e nokkuuje huɗo, hay e gese durngol e nokkuuje ɗo tuundi werlotee ɗe accaa. Ina weltii sanne e gese kaañe, ɗo ñaamata doombi. Ina suuɗoo e cokkuuje kulle accaaɗe, e lekki ɓolɗi nder, e kawte huɗo e ko accaa.1
Juuteendi
1,5 m haa 2,9 m (4,9 ft haa 9,5 ft)1
Juutde fof, hay e laaci. Mawɗi ina njuuti hedde 200 cm, ndi ɓurndi juutde e ɗi windaa juutnoo 290 cm.
Teddeendi
6,5 kg (14 lb)1
Yaawde ɓurnde
hedde 8,7 km/h (5,4 mph)
E leydi yoornde, miijo
Hol ko ngal ñaamata?
Ko ɓuri heewde ina ñaama doombi, doombi tokoosi e bandikuut, ina ñaama colli so heɓii. Ina ƴeewta ñaamdu e gite mum moƴƴe, ina dara tan so yiyii ko faalaa, refti ina ŋata laabi keewɗi ko yaawi, accita ñaamdu ndu, ndu ina sooroo, woɗɗitoo. Ɗum ina reena mboddi ndii e njoɓtaari doombi.1
Goonga!Natal Taipan daande geec
Taipan daande geec. Natal: Sardaka. CC BY-SA 4.0, iNaturalist.

No anndirte ngal

  • Dow ɓanndu ina wayi no oliiw newɗo walla ooleeje-boɗeeje, e sahaaji goɗɗi ina ŋoorɗi ɓaleeɗi haa ɓaleede1
  • Ɓalle mum ina ɓuri newde, reedu mum ina daneeji no kereem haa ina oolɗi seeɗa, ko heewi ina jogii toɓɓe orans walla rose1
  • Hoore juutnde, faaɗnde, dow gite mum ina jogii korneeji, yeeso mum ina ɓuri newde1
  • Gite mawɗe, kerlotiiɗe, ooleeje newɗe walla hasel, e mbaaldi mawndi1
  • So mawnii, ko ɓuri heewde ina juuti hedde 2,0 m, ɓanndu mum ina fooɗi1

Ina heewi waylondireede e: Ina heewi jillondireede e mboddi ooleeri fuɗnaange, mboddi ooleeri rewo e mboddi ooleeri laamndi (king brown). Taipan daande geec ina jogii hoore ɓurnde mawnude e daande faaɗnde, yeeso e hunnduko ɓurɗo newde. E ɗi goɗɗi, hoore e daande ina njaaji fotde.1

Doole tooke

Ŋatgol

Tooke ngal ina yaltira ñiiƴe mum so ina ŋata.

Hol ko tooke ŋatgol mum waɗata?

Tooke mum ko ɓuri heewde ko nerotoksik, firti ina bonna nerfuuji, ina woni kadi koagulopatik, firti ina bonna no ƴiiƴam ŋoratee. E ŋatgol gootol ngol windaa, neɗɗo ŋataaɗo oo nawnii nder hojomaaji 15 haa 30, kowe gite mum ina njippoo, ina yiɗi tuutde, ina tampa e foofaade. Yimɓe goɗɓe ronkii kadi nanngude uurngo e sahaa seeɗa.1

Hol no bone mum heewiri e yimɓe?

Bone e yimɓe: BareejoWootere e kulle ɓurɗe bone e aduna.

Ina limoo e ɓoɗɗi ɓurɗi bonde e oo diiwaan, Fedde Winndere Cellal (OMS) ina limora ndi e ɓoɗɗi ɗi njogii faayiida cafrol. Maayde goɗɗe windaama sabu ŋatgol mum e duuɓi 1930 e 1940, goɗɗe ɓeydaa caggal ɗuum no geɗe taariika.1

Kabaaru moƴƴo: doktooruuji ina njogii lekki (sérum antivenimeux) walla safaara ngam ɗum.1

Hol ko ngal waɗata so ina hula?

Ko ɓuri heewde ina woɗɗitoo haɓre, kono ina reenoo sanne so ina tikkinaa.1

So ina ŋata

  • Kala ŋatgol ngol sikkaa ina sokli ballal cafrol ɗoo e sahaa oo. E geɗal gootal ngal windaa, gorko ŋataaɗo oo nawaama opitaal, ɗoon o heɓi ndiyam (perfusion) e sérum antivenimeux mboddi tiger, o selli caggal ñalɗi 19 e opitaal.1
  • Habbugol ɗiwɗiingol (immobilisation): taarnu bando elastik tiiɗɗo e dow nokku ŋataaɗo, refti yawnu e dow terɗe ndee fof, haɓɓu attel, haɗ neɗɗo oo dillaade fey haa ballal hewta.
  • Wota a loot nokku ŋataaɗo oo: opitaal ina waawi ƴeewde tooke heddiiɗo e nguru ngam suɓaade sérum antivenimeux moƴƴo.

Adii fof noddu nimero urgence (112, 000, 911). Ɗum ko anndinal ballal adiingal, wonaa saaraangal doktoor. Ko adii e ballal adiingal

Reen hoore maa

  • Wota a meem, wota a nanngu, wota a ñiŋŋu kullal ladde haa abada, hay so ngal ina famɗi, hay so ina nanndi e ɗaaniingal walla maayngal.
  • Accu ngal nokku. So a fotti e ngal, deƴƴu, ruttu ɓaawo seeɗa seeɗa, accu ngal yaha laawol mum.
  • So gooto ŋatii ma: deƴƴu, wota a dillu, noddu nimero urgence (112, 000, 911) walla yahu opitaal law. Jogo e hakkille no ngal nanndi, natal ina walla.

Ngal faalaaka gaañde ma. Ina huutoroo tooke mum ngam nanngude ñaamdu walla reenaade, ina ɓuri yiɗde suuɗaade. Ɓeydu anndude no reentortoo

Hol no mawniri?

Hol no juutiri?

Taipan daande geec hedde 2,9 m juutde (9,5 ft)Welo mawɗo hedde 1,8 m (5,9 ft)Oto hedde 4,5 m (15 ft)

Hol no teddiri?

teddude no ulluuɗi galle 1,5
juutde no dawaaɗi 3, hinere haa lawoljuutde no banaanaaji 16 sammondiraaɗihedde teddude no ullundu galleina waawi taƴde 100 meeteer e segonde 41 (neɗɗo ɓurɗo yaawde ina sokli 9,6)

Hol no Taipan daande geec mawniri, so fooɗondiraama e AN?

Limgal tan e navigatoor maa. Alaa ko danndetee walla ko neldetee.

Hol no yaawiri?

moƴƴi anndude

Humpito

1

Taipan daande geec ɓurɗo juutde mo windaa juutnoo 2,9 m, teddeende mum 6,5 kg, yimɓe heewɓe ina sikka ɗi ɓuri mawnude haa 3,3 m ina ngoodi.1

2

Ñeeñal mum hiwgol, darde tan, ŋatde, accitde ñaamdu, ina nanndi e ngal mamba ɓaleeri Afrik.1

3

Ko ndi mboddi tooke ɗimmiri ɓurndi juutde e Ostaraali, caggal mboddi ooleeri laamndi (king brown).1

4

Ɓoɗɗi tokoosi ɗi kesi yalti ina mawna law, ina njettoo hedde 1,0 m e hitaande mum adiinde.1

5

Ina gasa ndi ɓurii heewde gila krapooji kaañe (crapauds-buffles) naatnaa Ostaraali e 1935.1

Feññinoowo fenaande

Fenaande: Mboddi ndii ina suuɗoo e lekki, ina saama e dow yimɓe, ina dogga yimɓe waktuuji keewɗi.

Goonga: Taali wiyooji ina suuɗoo e lekki, ina saama e dow yimɓe saakaama e jaayɗe e defte, kono ɓe ngollata e ɓoɗɗi ina mbiya ndi ina hersa, ina woɗɗitoo haɓre. Ina reenoo sanne tan so ina tikkinaa.1

Ngam ganduɓe tooke

Innde ganndal
Oxyuranus scutellatus
Fedde
Ɓoɗɗi Ostaraali
Ɓesngu
Elapidae2
Ordre
Squamata
Leyɗe mawɗe
Ostaraali e Oseyaani
Ɓiɓɓe tokooso
Ina saaka boccoode 7 haa 20. Boccoode ɗee ina njoga ñalɗi 60 haa 80 hade ɓoɗɗi yaltude, ɓoɗɗi tokoosi ina njuuti 30 haa 34 cm.1
Hol no ngal woniri e ladde
Kulol famɗungol (IUCN)1
Bone e yimɓe
5 / 5: Bareejo3

Ɗo humpito iwri

  1. Coastal taipan (Wikipedia (CC BY-SA 4.0))
  2. Oxyuranus scutellatus (iNaturalist): inɗe e ceergal.
  3. Venom Wiki: tolno bone, mawnude heewnde e miijo yaawde ko amen. Yiy no men keɓirta ɗum: No men tolnirta bone.

Kala humpito e ngoo hello ina jogii limoore hollirnde iwdi mum. So men juumii, yaafo, men ko yiɗɓe kulle, wonaa jaaynde ganndal. Wiy men e [email protected], men feewnita.

Yaare nden ina weelaa! Venom Wiki ko golle neɗɗo gooto: yoɓetaake, alaa ko jeeyetee, alaa rewɓe. Ndokkal seeɗa ina walla ngam heddude e enternet.Ñaam yaare nden

Goɗɗe e nder fedde wootere: Ɓoɗɗi Ostaraali

Ina wuuri kadi e: Ostaraali e Oseyaani

Ñaam yaare ndenkaas ndokkal, ina reena ɗum yoɓetaake