अफ्रिका
एसिया
युरोप
दक्षिण अमेरिका
अस्ट्रेलिया र ओसिनिया
अन्टार्कटिका
प्रशान्त महासागर
एट्लान्टिक महासागर
हिन्द महासागर
आर्कटिक महासागर
भूमध्य सागर
लाल सागर
क्यारिबियन सागर
कोरल सागर
दक्षिण चीन सागर
फिलिपिन्स सागर
अण्डमान सागर
उत्तर सागर
टिमोर र अराफुरा सागर
बंगालको खाडी
क्यालिफोर्नियाको खाडी
टाइगर सर्प
टोकाइटाइगर सर्प ठूलो र अत्यन्तै विषालु सर्प हो। यो दक्षिणी अस्ट्रेलियामा पाइन्छ। त्यहाँको तटनजिकका टापुहरू र तस्मानियामा पनि यो बस्छ। यसको शरीरमा कालो र पहेँलो धर्का हुन्छन्। ती धर्का बाघका धर्काजस्तै देखिन्छन्, त्यसैले यसलाई टाइगर सर्प भनिन्छ। तर यसको रङ धेरै फरक-फरक हुन सक्छ। यसले टोकेमा मानिसको मृत्यु हुन सक्छ। त्यसैले अस्ट्रेलियाका मानिसहरूलाई यो सर्प चिन्न र यसबाट सावधान रहन सिकाइन्छ।1
यसलाई कसरी चिन्ने
- शरीरमा गाढा धर्काको बुट्टा हुन्छ। यी धर्का प्रस्ट पनि हुन सक्छन्, धमिला पनि। रङ हल्कादेखि धेरै गाढासम्म हुन्छ।1
- मुख्य रङ जैतुनी हरियो, पहेँलो, सुन्तला-खैरो वा चम्किलो कालो हुन्छ। पेटतिरको भाग हल्का पहेँलो वा सुन्तले हुन्छ।1
- कतिपय समूहमा धर्का नभएका सर्प पनि हुन्छन्। त्यसैले धर्का हेरेर मात्र पक्का चिन्न सकिँदैन।1
- सामान्यतया यो करिब १.२ मिटर लामो हुन्छ। यसको शरीर बलियो र मोटो हुन्छ, टाउको थुतुनोतिर भुत्ते हुन्छ।1
प्रायः यससँग झुक्किइन्छ: रङ हेरेर टाइगर सर्प छुट्याउनु भरपर्दो हुँदैन, यसकै उपप्रजातिबीच पनि। सही पहिचान विशेषज्ञले विष परीक्षण किट (venom test kit) प्रयोग गरेर वा कत्ला गनेर गर्नु सबैभन्दा राम्रो हो।1
विष शक्ति
टोक्दा यसको विषदन्त वा दाँतबाट विष निस्कन्छ।
टोक्दा वा डस्दा यसको विषले के गर्छ?
टाइगर सर्पको विषमा शक्तिशाली न्युरोटक्सिन (स्नायुमा असर गर्ने), कोयागुलेन्ट (रगत जम्ने प्रक्रियामा असर गर्ने), हेमोलाइसिन (रक्तकोष नष्ट गर्ने) र मायोटक्सिन (मांसपेशीलाई क्षति गर्ने) हुन्छन्। सुरुका लक्षणमा खुट्टा र घाँटीको भागमा दुखाइ, झमझमाउने, लाटो हुने र पसिना आउने पर्छन्। त्यसपछि सास फेर्न गाह्रो हुने र पक्षाघात (प्यारालाइसिस) हुने समस्या निकै छिटो देखिन सक्छ।1
यो मानिसका लागि कति खतरनाक छ?
मानिसलाई खतरा: प्राणघातकसंसारका सबैभन्दा खतरनाक जनावरहरूमध्ये एक।सन् २००५ देखि २०१५ सम्म अस्ट्रेलियामा सर्पले टोकेका पहिचान भएका पीडितमध्ये १७% टाइगर सर्पले टोकेका थिए। विष शरीरमा पसेको पुष्टि भएका ११९ घटनामध्ये ४ जनाको मृत्यु भयो। यसले मानिसको ज्यान लिन सक्छ। अस्ट्रेलियामा सर्पदंशबाट हुने मृत्युमा यसभन्दा बढी मृत्यु ब्राउन स्नेक (खैरो सर्प) ले मात्र गराउँछ। एउटा अध्ययनअनुसार उपचार नगरिएमा मृत्युदर ४०% देखि ६०% सम्म हुन्छ।1
खुसीको खबर: यसका लागि डाक्टरहरूसँग औषधि (एन्टिभेनम) वा उपचार छ।1
डराउँदा यसले के गर्छ?
खतरा महसुस भएमा यो सर्पले आफ्नो शरीर चेप्टो पार्छ र टाउको जमिनभन्दा माथि उठाउँछ। यो टोक्नुअघिको यसको परिचित मुद्रा हो।1
यसले टोक्यो भने
- प्रेसर इमोबिलाइजेसन विधि (दबाब दिएर अंगलाई नचलाउने विधि) प्रयोग गर्नुहोस्। टोकेको ठाउँमाथि चौडा र बाक्लो पट्टी बाँध्नुहोस्। त्यसपछि सोही अंगमा तलतिर र फेरि माथितिर काखी वा कम्मरको जोर्नी (ग्रोइन) सम्म पट्टी बाँध्दै जानुहोस्। स्प्लिन्ट (काठ वा कडा टेको) लगाएर अंगलाई नचल्ने बनाउनुहोस्। तस्मानियामा सर्प चिन्नु आवश्यक छैन, किनकि त्यहाँका सबै सर्पको विषमा एउटै एन्टिभेनमले काम गर्छ।1
- प्रेसर इमोबिलाइजेसन (दबाब दिएर स्थिर राख्ने उपचार): टोकेको ठाउँमाथि कसिलो इलास्टिक ब्यान्डेज बेर, त्यसपछि पूरै हात वा खुट्टामा माथितिर बेर्दै जाऊ, स्प्लिन्ट (टेको) लगाऊ, र मद्दत नआएसम्म व्यक्तिलाई पूरै स्थिर राख।
- टोकेको ठाउँ नधोऊ: सही एन्टिभेनम छान्न अस्पतालले छालामा बाँकी रहेको विष जाँच्न सक्छ।
सधैँ पहिले आफ्नो आपतकालीन नम्बरमा फोन गर (112, 000, 911)। यो सामान्य प्राथमिक उपचार मार्गदर्शन हो, चिकित्सकीय सल्लाह होइन। प्राथमिक उपचारका आधारभूत कुरा
सुरक्षित रहू
- जंगली जनावरलाई कहिल्यै नछोऊ, नसमात वा नजिस्काऊ, सानो भए पनि, र सुतेको वा मरेको जस्तो देखिए पनि।
- यसलाई ठाउँ देऊ। कुनै भेट्यौ भने शान्त रहू, बिस्तारै पछाडि हट र त्यसलाई आफ्नै बाटो जान देऊ।
- कुनैले तिमीलाई टोक्यो भने: शान्त रहू, नचलीकन बस, आफ्नो आपतकालीन नम्बरमा (112, 000, 911) फोन गर वा छिटो अस्पताल पुग। त्यो कस्तो देखिन्थ्यो सम्झ, फोटोले मद्दत गर्छ।
यो तिमीलाई खोज्दै हिँडेको होइन। यसले आफ्नो विष खाना समात्न वा आफूलाई बचाउन प्रयोग गर्छ, र यो त लुक्न नै रुचाउँछ। सुरक्षित रहने बारे थप
संसारको कुन ठाउँमा?
यो कति ठूलो छ?
यो कति लामो छ?
नाकदेखि पुच्छरसम्म लहरै राखिएका 4 वटा घरपालुवा बिरालो जत्तिकै लामो
लहरै राखिएका 11 वटा केरा जत्तिकै लामो
१०० मिटर 49 सेकेन्डमा पार गर्न सक्छ (सबैभन्दा छिटो मान्छेलाई ९.६ सेकेन्ड लाग्छ)तिमीसँग तुलना गर्दा टाइगर सर्प कति ठूलो छ?
तिम्रो ब्राउजरमा हिसाब मात्र। केही पनि सेभ हुँदैन, कतै पठाइँदैन।
यो कति छिटो छ?
तथ्यहरू
यसले एकपटकमा ३५ देखि ६५ मिलिग्राम विष निकाल्छ, जबकि मानिसका लागि घातक मात्रा ३ मिलिग्राम मात्र हो।1
च्यापल टापुको टाइगर सर्प यस प्रजातिको सबैभन्दा ठूलो रूप हो। यसको औसत लम्बाइ ६ फिट (करिब १.९ मिटर) भन्दा बढी हुन्छ।1
टाइगर सर्प पौडी खेलिरहेको, रूखमा चढिरहेको र घरभित्र पसिरहेको पनि भेटिन सक्छ।1
अस्ट्रेलियाका अधिकांश राज्यमा टाइगर सर्प संरक्षित छ। यसलाई मार्ने वा घाइते बनाउनेलाई ७,५०० अस्ट्रेलियाली डलरसम्म जरिवाना हुन सक्छ।1
टाइगर सर्पले चिसो सहन सक्छ र अलि न्यानो रातमा पनि सक्रिय हुन सक्छ।1
तस्मानियाका टाइगर सर्प प्रायः शान्त हुन्छन्। सम्भवतः तिनीहरू चिसो क्षेत्रमा बस्ने भएकाले यस्तो भएको हो।1
भ्रम तोड्ने
भ्रम: रङ हेरेर टाइगर सर्पको किसिम छुट्याउन सकिन्छ।
सत्य: एउटै प्रजातिमा पनि सर्पअनुसार र मौसमअनुसार रङ धेरै फरक हुन्छ। त्यसैले रङ हेरेर चिन्नु भरपर्दो हुँदैन। विष परीक्षण किट वा कत्ला गन्ने तरिका बढी सही हुन्छ।1
विष विशेषज्ञहरूका लागि
- वैज्ञानिक नाम
- Notechis scutatus
- समूह
- अस्ट्रेलियाली सर्पहरू
- परिवार
- Elapidae2
- क्रम
- Squamata
- महादेशहरू
- अस्ट्रेलिया र ओसिनिया
- बच्चाहरू
- टाइगर सर्पले अण्डा पार्दैन, सिधै जीवित बच्चा जन्माउँछ। सामान्यतया एकपटकमा २० देखि ३० वटा बच्चा जन्मन्छन्। पूर्वी क्षेत्रकी एउटी पोथीले ६४ वटा बच्चा जन्माएको असाधारण रेकर्ड छ।1
- मानिसलाई खतरा
- 5 / 5: प्राणघातक3
तथ्यहरू कहाँबाट आए
- Tiger snake (Wikipedia (CC BY-SA 4.0))
- Notechis scutatus (iNaturalist): नाम र वर्गीकरण।
- Venom Wiki: खतरा स्तर, सामान्य आकार र गतिको अनुमान हाम्रा आफ्नै हुन्। हामी तिनलाई कसरी निकाल्छौँ हेर: हामी खतरा कसरी मूल्यांकन गर्छौँ.
यस पृष्ठको हरेक तथ्यमा त्यसको स्रोत देखाउने नम्बर छ। हामीले केही गलत भनेका छौँ भने माफ गर, हामी जनावरका फ्यान हौँ, विज्ञान पत्रिका होइनौँ। [email protected] मा हामीलाई भन, हामी सच्याउँछौँ।
बिच्छीलाई भोक लाग्यो! Venom Wiki एक जना मान्छेको परियोजना हो: निःशुल्क, विज्ञापन र ट्र्याकर बिना। सानो टिपले यसलाई अनलाइन राख्न मद्दत गर्छ।बिच्छीलाई खुवाऊ
Coastal taipan
Common death adder
Eastern brown snake
इनल्यान्ड टाइपन
Collett's snake
Desert death adder
Sydney funnel-web spider
Redback spider
Brown tree snake
Hooded pitohui
Platypus
Northern tree-dwelling funnel-web spider