Noha ya tiger
Noha ya tiger ke noha e kgolo e nang le chefo e matla haholo. E phela borwa ba Australia, ho kenyeletswa le dihlekehleke tse haufi le lebopo le Tasmania. E fumane lebitso la yona ho tswa methapong e metsho le e mosehla e shebahalang jwalo ka metsero ya tiger, le hoja mebala ya yona e fapana haholo. Ho loma ha yona ho ka bolaya, ka hona ke e nngwe ya dinoha tseo batho ba Australia ba rutwang ho e hlompha le ho e tseba.1

Ho e tseba jwang
- Mokgwa wa methapo e lefifi, e ka hlakang haholo kapa ya fifala, ka mebala e tlohang ho e bobebe ho isa ho e lefifi haholo.1
- Mebala ya motheo ke botala ba mohloaare, bosehla, bosootho bo bofubedu kapa botsho bo tebileng, mme ka tlase ke bosehla bo bobebe kapa bofubedu ba lamunu.1
- Dihlopheng tse ding ho na le dinoha tse se nang methapo, ka hona methapo feela ha se tsela e tiileng ya ho e tseba.1
- Hangata e bolelele ba dimitara tse ka bang 1,2, e na le mmele o motenya le hlooho e sa tsitsang.1
Hangata e ferekanngwa le: Mmala ha se tsela e tshepehang ya ho kgetholla dinoha tsa tiger, esita le hara mefuta ya tsona e menyenyane. Ho e tseba ka nepo ho etswa hantle ke setsebi se sebedisang sesebediswa sa ho hlahloba chefo kapa ka ho bala makgwakgwa a yona.1
Matla a chefo
Chefo e tswa ka meno a yona a chefo (fangs) kapa ka meno a mang ha e loma.
Chefo ya yona (eo e e kenyang ka ho loma kapa ho hlaba) e etsang?
Chefo ya noha ya tiger e na le di-neurotoxin tse matla (tse hlaselang methapo ya kutlo), di-coagulant (tse amang ho kgahlana ha madi), di-haemolysin (tse senyang disele tsa madi) le di-myotoxin (tse senyang mesifa). Matshwao a pele ke bohloko sebakeng sa leoto le molala, ho hlohlona, ho shwa bohatsu le ho fufuleloa. Ka mora moo bothata ba ho hema le ho holofala di ka latela kapele haholo.1
E kotsi hakae ho batho?
Kotsi ho batho: E a bolayaE nngwe ya diphoofolo tse kotsi ka ho fetisisa lefatsheng.Dinoha tsa tiger di ne di ikarabella bakeng sa 17% ya batho ba lomilweng ke noha e tsebahalang Australia pakeng tsa 2005 le 2015, mme ho bile le mafu a mane ho batho ba 119 ba netefaditsweng hore ba kene chefo. Di ka bolaya motho. Hara mafu a bakwang ke ho lonngwa ke noha Australia, ke noha e sootho feela e bolayang ho feta. Patlisiso e nngwe e tlalehile hore ha motho a sa alafuwe, 40% ho isa ho 60% ba a shwa.1
Ditaba tse monate: dingaka di na le moriana (antivenom) kapa kalafo bakeng sa sena.1
E etsang ha e tshohile?
Ha e ikutlwa e le kotsing, noha e bataletsa mmele wa yona mme e phahamisa hlooho hodima lefatshe, e eme ka tsela e tlwaelehileng ya ho itokisetsa ho loma.1
Haeba e loma
- Sebedisa mokgwa wa ho tobetsa le ho thibela ho tsamaya (pressure immobilisation). Phuthela dibantshe tse pharaletseng, tse teteaneng hodima moo e lomileng teng, ebe o tswela pele ho theosa le ho nyolla setho kaofela ho fihla ka hare ho letsoho kapa lesoho. Thibela setho hore se se ke sa tsamaya ka ho se tlamella thupeng (splint). Tasmania ha ho hlokahale ho tseba hore ke noha efe, hobane moriana o le mong wa ho thibela chefo (antivenom) o phekola dinoha tsohle tsa Tasmania.1
- Pressure immobilisation: phuthela bandeje e tiileng e huduhang (elastiki) hodima moo e lomileng teng ebe o nyolla setho sohle, o se tlame ka splint (lepolanka la ho se tshehetsa), mme o boloke motho a sa sisinyehe ho hang ho fihlela thuso e fihla.
- O se ke wa hlatswa moo e lomileng teng: dipetlele di ka hlahloba chefo e setseng letlalong ho kgetha antivenom e nepahetseng.
Kamehla letsetsa nomoro ya tshohanyetso pele (112, 000, 911). Ena ke tataiso e akaretsang ya thuso ya pele, hase keletso ya bongaka. Metheo ya thuso ya pele
Dula o bolokehile
- O se ke wa ama, wa tshwara kapa wa tena phoofolo ya naheng, leha e le e nyenyane, le leha e shebahala e robetse kapa e shwele.
- E fe sebaka. Ha o kopana le yona, dula o kgutsitse, kgutlela morao butle mme o e tlohele e tsamaye ka tsela ya yona.
- Haeba e nngwe e o loma: dula o kgutsitse, o se ke wa sisinyeha, letsetsa nomoro ya tshohanyetso (112, 000, 911) kapa o ye sepetlele kapele. Hopola hore e ne e shebahala jwang, foto e a thusa.
Ha e o batle. E sebedisa chefo ya yona ho tshwara dijo kapa ho itshireletsa, mme e kgetha ho ipata. Ho eketsehileng ka ho dula o bolokehile
Hokae lefatsheng?
E kgolo hakae?
E telele hakae?
e telele jwaloka dikatse tsa lapeng tse 4 ho tloha nkong ho isa mohatleng
e telele jwaloka dibanana tse 11 tse latellanang
e ka matha metara e 100 ka metsotswana e 49 (motho ya potlakang ka ho fetisisa o hloka 9,6)Noha ya tiger e kgolo hakae ha e bapiswa le WENA?
Ke dipalo feela ka hara sebatli sa hao. Ha ho letho le bolokwang kapa le romelwang kae kapa kae.
E potlaka hakae?
Dintlha
Chefo eo e e ntshang ke dimiligramo tse 35 ho isa ho 65, athe tekanyo e bolayang motho ke dimiligramo tse 3.1
Noha ya tiger ya Sehlekehleke sa Chappell ke senatla sa mofuta ona, e le bolelele bo fetang maoto a 6 (dimitara tse ka bang 1,9) ka karolelano.1
Dinoha tsa tiger di ka fumanwa di sesa, di hlwella difateng le ho kena meahong.1
Dinoha tsa tiger di sireleditswe ke molao dinaheng tse ngata tsa Australia, mme ho bolaya kapa ho lematsa e nngwe ho ka etsa hore o lefe faene e fihlang ho A$7 500.1
Dinoha tsa tiger di mamella mocheso o tlase mme di ka nna tsa sebetsa ka masiu a futhumetseng.1
Dinoha tsa tiger tsa Tasmania di atisa ho kgutsa, mohlomong hobane di phela dibakeng tse batang.1
Ho senya ditshomo
Tshomo: O ka tseba mofuta wa noha ya tiger ka mmala wa yona.
Nnete: Mmala o fapana haholo ho tloha nohng e nngwe ho ya ho e nngwe le ho ya ka dihla tsa selemo, ka hona ha se tsela e tshepehang ya ho tseba noha. Sesebediswa sa ho hlahloba chefo kapa ho bala makgwakgwa ho nepahetse haholwanyane.1
Bakeng sa ditsebi tsa chefo
- Lebitso la saense
- Notechis scutatus
- Sehlopha
- Dinoha tsa Australia
- Lelapa
- Elapidae2
- Tatelano
- Squamata
- Dikontinente
- Australia le Oceania
- Masea
- Dinoha tsa tiger di tswala malinyane a phelang, hangata a 20 ho isa ho 30 ka nako e le nngwe. Rekoto e nngwe e sa tlwaelehang ya e tshehadi ya botjhabela e ne e le malinyane a 64.1
- Kotsi ho batho
- 5 / 5: E a bolaya3
Moo dintlha di tswang teng
- Tiger snake (Wikipedia (CC BY-SA 4.0))
- Notechis scutatus (iNaturalist): mabitso le tlhophiso.
- Venom Wiki: boemo ba kotsi, boholo bo tlwaelehileng le kakanyo ya lebelo ke tsa rona. Bona kamoo re di balang ka teng: Kamoo re lekanyang kotsi ka teng.
Taba e nngwe le e nngwe leqepheng lena e na le nomoro e bontshang mohlodi wa yona. Haeba re entse phoso, re kopa tshwarelo, re barati ba diphoofolo, hase makasine wa saense. Re bolelle ho [email protected] mme re tla e lokisa.
Ho loma